Tìm hướng đi mới
Trên những diện tích chè già cỗi, năng suất thấp tại một số thôn trên địa bàn xã Sơn Dương, một số hộ dân là thành viên Hợp tác xã Dịch vụ, Thương mại Nông lâm nghiệp Farm đã bắt đầu chuyển đổi sang trồng dứa từ cuối năm 2025. Đây là bước đi xuất phát từ nhu cầu tìm kiếm một hướng sản xuất phù hợp hơn với điều kiện đất đai, đồng thời mở ra khả năng nâng cao giá trị kinh tế trên diện tích canh tác hiện có.
Với người nông dân, chuyển đổi cây trồng không chỉ là thay đổi một loại cây trên đồng ruộng, mà còn là quyết định gắn liền với vốn đầu tư, công sức và sinh kế của gia đình. Bởi vậy, lựa chọn cây dứa đòi hỏi phải được cân nhắc trên nhiều phương diện, từ điều kiện đất đai, kỹ thuật canh tác đến khả năng tiêu thụ sản phẩm. Đây cũng là bài toán đặt ra đối với cấp ủy, chính quyền địa phương trong quá trình tìm hướng phát triển nông nghiệp phù hợp với thực tiễn.
Từ yêu cầu đó, Sơn Dương từng bước tiếp cận cây dứa theo hướng nghiên cứu, khảo sát và kết nối nguồn lực, hướng tới mục tiêu xây dựng vùng nguyên liệu gắn với chế biến, tiêu thụ sản phẩm. Cách làm này cho thấy sự chuyển động trong tư duy tổ chức sản xuất: Không chỉ quan tâm đến việc trồng cây gì, mà còn chú trọng sản xuất như thế nào, liên kết với ai và làm sao để sản phẩm tạo ra có thị trường ổn định.
"Cánh đồng dứa" xã Sơn Dương
Chủ động kết nối
Một trong những dấu ấn trong quá trình tìm hướng phát triển cây dứa ở Sơn Dương là sự chủ động của chính quyền địa phương trong tìm hiểu mô hình, học tập kinh nghiệm và kết nối với doanh nghiệp.
Ngày 20/4/2026, đoàn công tác của UBND xã Sơn Dương do đồng chí Phùng Việt Hưng, Phó Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND xã làm trưởng đoàn, đã đến học tập kinh nghiệm phát triển cây dứa tại Ninh Bình. Tại đây, đoàn tìm hiểu về quy hoạch vùng trồng, phương thức tổ chức sản xuất, liên kết với doanh nghiệp, hoạt động chế biến và tiêu thụ sản phẩm. Những kinh nghiệm thực tiễn thu nhận được là cơ sở để địa phương có thêm thông tin trong quá trình nghiên cứu khả năng phát triển cây dứa trên địa bàn.
Tiếp đó, ngày 7/5/2026, UBND xã Sơn Dương tổ chức làm việc với Công ty Cổ phần Thực phẩm xuất khẩu Đồng Giao, tỉnh Ninh Bình, nhằm khảo sát, đánh giá tiềm năng phát triển mô hình trồng dứa. Đoàn công tác của doanh nghiệp trực tiếp kiểm tra một số khu vực trồng dứa, đánh giá độ pH của đất, điều kiện khí hậu và các yếu tố kỹ thuật liên quan.
Tại buổi làm việc, địa phương đề nghị doanh nghiệp phối hợp hỗ trợ giống, kỹ thuật để triển khai trồng thử nghiệm 10 ha trong khoảng thời gian từ tháng 5 đến tháng 6/2026, đồng thời nghiên cứu khả năng liên kết sản xuất với người dân.
Từ những chuyến đi khảo sát đến các buổi làm việc với doanh nghiệp, Sơn Dương đang từng bước tìm kiếm cơ sở thực tiễn cho một hướng phát triển mới. Đây cũng là cách địa phương cụ thể hóa định hướng chuyển đổi cơ cấu cây trồng thông qua việc huy động nguồn lực, tiếp thu kinh nghiệm và mở rộng cơ hội liên kết sản xuất.
Giống dứa được Công ty Cổ phần Thực phẩm xuất khẩu Đồng Giao, tỉnh Ninh Bình cung cấp sau chuyến thăm, học tập kinh nghiệm của đoàn công tác xã Sơn Dương
Lấy thực tiễn làm thước đo
Điểm đáng chú ý trong định hướng phát triển cây dứa ở Sơn Dương là mục tiêu gắn sản xuất với chế biến và tiêu thụ. Bởi trong sản xuất nông nghiệp hàng hóa, giống tốt và kỹ thuật phù hợp mới chỉ là điều kiện ban đầu. Để một loại cây trồng phát huy hiệu quả, người dân còn cần thị trường, sự tổ chức chặt chẽ trong sản xuất và mối liên kết bền vững giữa nông dân, hợp tác xã và doanh nghiệp. Tuy nhiên, cây dứa ở Sơn Dương hiện mới trong quá trình triển khai và nghiên cứu khả năng phát triển. Hiệu quả kinh tế, năng suất, chất lượng sản phẩm và khả năng tiêu thụ vẫn cần được tiếp tục đánh giá bằng những kết quả cụ thể. Vì vậy, việc mở rộng mô hình cần dựa trên điều kiện thực tế, khả năng đầu tư và lợi ích lâu dài của người dân, thay vì chỉ dựa vào kỳ vọng.
Đây cũng là yêu cầu đặt ra đối với công tác lãnh đạo, chỉ đạo của Đảng ủy xã trong phát triển kinh tế ở cơ sở. Một chủ trương muốn đi vào cuộc sống phải được cụ thể hóa bằng những nhiệm vụ rõ ràng, có sự phối hợp giữa các lực lượng, có kiểm tra, giám sát và được điều chỉnh phù hợp với thực tiễn. Trong quá trình đó, công tác tuyên truyền, hướng dẫn kỹ thuật, nắm bắt tâm tư của người dân và kịp thời tháo gỡ khó khăn có ý nghĩa quan trọng. Từ câu chuyện cây dứa, yêu cầu đổi mới tư duy lãnh đạo trong phát triển nông nghiệp ở Sơn Dương được thể hiện qua cách tiếp cận từng bước: Từ sản xuất theo kinh nghiệm đến tổ chức sản xuất gắn với thị trường; từ lựa chọn cây trồng đến nghiên cứu chuỗi giá trị; từ vận động người dân tham gia đến đồng hành, hỗ trợ và đánh giá hiệu quả mô hình.
Đồng hành cùng người dân trên cánh đồng dứa
Từ chủ trương đến cuộc sống
Chuyển đổi cơ cấu cây trồng là một quá trình lâu dài, đòi hỏi sự kiên trì và cách làm phù hợp. Đối với người dân, đó là quá trình tìm kiếm cơ hội nâng cao thu nhập nhưng cũng đi kèm những rủi ro về vốn, kỹ thuật và thị trường. Đối với cấp ủy, chính quyền, nhiệm vụ không chỉ là định hướng mà còn là tạo điều kiện để người dân tiếp cận thông tin, phát huy vai trò chủ thể và tham gia sản xuất trên cơ sở phù hợp với điều kiện thực tế. Vì vậy, những bước đi trong nghiên cứu phát triển cây dứa ở Sơn Dương cần tiếp tục được theo dõi, đánh giá một cách khách quan. Nếu các điều kiện về đất đai, kỹ thuật và thị trường được bảo đảm, cây dứa có thể trở thành một trong những hướng phát triển mới cho nông nghiệp địa phương. Song, trước hết, mô hình cần được kiểm chứng bằng năng suất, chất lượng sản phẩm, hiệu quả kinh tế và sự ổn định trong liên kết tiêu thụ.
Điều quan trọng hơn cả từ câu chuyện này không chỉ nằm ở một loại cây trồng mới, mà ở phương thức tổ chức thực hiện chủ trương phát triển kinh tế của Đảng tại cơ sở. Đó là sự chủ động nắm bắt thực tiễn, tìm kiếm giải pháp, kết nối nguồn lực và từng bước đưa định hướng phát triển vào cuộc sống.Trên những diện tích đất đang được nghiên cứu chuyển đổi, những luống dứa đầu tiên mở ra một kỳ vọng mới cho nông nghiệp Sơn Dương. Nhưng để kỳ vọng trở thành kết quả bền vững, địa phương cần tiếp tục kiên trì với cách làm dựa trên thực tiễn, khoa học và sự đồng hành của người dân, doanh nghiệp. Bởi suy cho cùng, sức sống của một chủ trương không chỉ được thể hiện ở quyết tâm của cấp ủy, mà còn được đo bằng hiệu quả trong đời sống nhân dân. Đó cũng là hành trình đưa nghị quyết của Đảng vào cuộc sống: Từ định hướng đến hành động, từ chủ trương đến những chuyển biến cụ thể, vì mục tiêu xây dựng quê hương Sơn Dương ngày càng phát triển, đời sống người dân ngày càng được nâng cao.
Phạm Ngọc Hà - Trung tâm Dịch vụ công xã Sơn Dương
